From the blog

Herinneringen aan Hans den Brok

De afgelopen maanden stonden er in de FHF! een aantal artikelen van leden met herinneringen aan Hans den Brok. Het heeft mij aan het denken gezet, vandaar dat ik hier mijn herinneringen deel.
In 2001 verhuisde ik van Maastricht, waar ik studeerde, naar Elst, de omgeving waar ik opgegroeid was. Ik zat in het laatste jaar van mijn studie aan het conservatorium en dat hield in dat ik nog maar weinig lessen had. Mijn rooster bestond voornamelijk uit harples en stage lopen, dat laatste deed ik in Nijmegen aan de muziekschool.
Al snel leerde ik harpbouwer Hans den Brok uit Andelst kennen. Hoewel ik zelf al jaren harp speelde en als kind in de omgeving woonde, was het er nooit van gekomen om bij hem te gaan kijken. Bijna afgestudeerd had ik zelf natuurlijk een haakjesharp nodig om les mee te geven, dus werd het tijd om ook eens bij Hans langs te gaan. Ik was al verschillende keren op zoek geweest naar een geschikte harp, maar kon geen harp vinden die me beviel, tot ik bij Hans kwam.
Hans maakte op dat moment twee modellen harpen. Ik ging een middagje proberen en kwam er al snel achter dat hij veel kennis in huis had en die graag met mensen deelde. Hij vertelde me over het bouwen, liet me de werkplaats zien en liet me uitgebreid de harpen proberen. Ik was verkocht; een harp van een Nederlandse bouwer met een prachtige klank, wat wil je nog meer?
Door de jaren heen kwam ik regelmatig bij Hans en zijn vrouw Hannie. Met mijn leerlingen natuurlijk, om er een harp uit te zoeken, maar ook voor andere dingen. Met Hans had je altijd een interessant gesprek. Soms over de nieuwe instrumenten die hij aan het maken was, of over de harpmodellen die hij altijd weer probeerde te verbeteren, andere keren over de muziek.
Hans was een bekende in de volksmuziekwereld, een wereld die voor mij helemaal nieuw was, maar waar ik graag meer van wilde weten. Hij speelde zelf meerdere instrumenten (die hij zelf gemaakt had) in verschillende bandjes, en kende daardoor ontzettend veel muzikanten. Muziek uit Zuid-Amerika was zijn passie.
Mijn eigen interesse voor volksmuziek was gewekt na een bezoek aan Wales, waar ik kennis maakte met de rijke historie van de Eisteddfod (festivals rond literatuur en muziek). Terug van die reis ging ik naar de bibliotheek om daar cd’s te zoeken met volksmuziek uit Wales. Dat bleek bijna onmogelijk, maar Ierse muziek vond ik wel, en daarmee werd een nieuwe liefde geboren.
Via Hans werd ik gevraagd om in een bandje te spelen: Gwyddle. Charles Kosman was de oprichter van die band en naar ik later begreep had hij al met heel wat harpisten samen gespeeld. Voor mij was het allemaal nieuw, maar vooral ook spannend en uitdagend. Het kleine beetje dat ik van akkoorden wist kwam vooral van de paar lessen bandwerk die ik op het conservatorium kreeg, daarin schreven we partijen van popliedjes die we speelden op piano en gitaar. Ik had al eens een keer ook geprobeerd om wat akkoorden op de harp te spelen, maar het was bij experimenten gebleven. Nu kwam die kennis me goed van pas, want Charles liet me met akkoorden mijn eigen begeleidingen maken. Het stimuleerde me enorm om zo anders met muziek bezig te zijn.

Het nieuws dat Hans ziek was en dat hij niet lang te leven meer had, was een schok. Ik herinner me dat het allemaal erg snel ging. Hans had nog graag een laatste reis naar Zuid-Amerika gemaakt, maar dat zat er niet meer in. De harpen waar hij aan bezig was werden zo goed mogelijk afgemaakt.
Op een middag dat ik op bezoek ging vroeg Hans me om nog eens op het laatste model harp te spelen dat hij gemaakt had, een replica van een pedaalharp uit begin 1800 (waarvan Hans een haakjesharp gemaakt had). De maten had hij overgenomen van de harp van een collega harpiste.
Na de muziek zei hij ‘ik geloof dat dit toch wel het mooiste model harp is dat ik gemaakt heb’. Uiteindelijk heb ik die harp en het stuk dat ik voor hem speelde, op zijn crematie bespeeld.

Nu, is het inmiddels bijna 10 jaar geleden had Hans overleed, maar hij blijft aanwezig in mijn leven. In de allereerste plaats natuurlijk omdat ik nog bijna iedere dag op een van zijn harpen speel.
Daarnaast kom ik met enige regelmaat iemand tegen die Hans kende, vanuit de harpwereld, maar ook vanuit de muziekwereld. Het valt me altijd op hoe Hans mensen wist te raken, ze vertellen met een glimlach over zijn enthousiasme en zijn mooie instrumenten.
Voor wie hem niet meer mee heeft kunnen maken, maar graag wat van hem zou zien, zijn dochter heeft een aantal mooie fimpjes van hem online (van tv optredens uit de jaren ’80) gezet die ik graag met jullie deel:

 

9 reacties

    1. 🙂 Ik vind die video’s ook zo leuk. Hij is echt helemaal zoals ik hem ook kende (vooral in die eerste waar hij over zijn toen nog hobby vertelt).

  1. Beste ANOUK:
    Wij kunnen ook alleen maar zeggen: HANS was een uniek mens. We hebben hem leren kennen tijdens de harpdagen te Solingen. We bleven contact met hem houden en hij met ons. Hans sprak altijd in CD-Kasseten.
    Deze bewaren we heel goed. Ik speelde harp. Maar ik had grote gezondheidsproblemen, vooral de rug. Ik ben nu in pensioen en geen last meer van mijn rug tenminste. We hebben de praatkassettes van Hans weer gehoord en ik heb daardoor de laatste maanden, weer sterk eraan gedacht weer te spelen. Heb al 10 jaar niet meer gespeeld en heb zelfs angst te spelen. De Camac-hakenharp is ontzettend ontstemd. En het stemmen, brengt moeilijkheden op. Maar ik ga stapje voor stapje verder proberen. Ik wilde alleen je nog bedanken dat ik je mooie herinneringen aan Hans kon lezen. Het besef, dat er zo’n uniek mens al Hans heeft geleefd op onze aarde. We hebben helaas te wenig van deze mensen. Anouk, nog hartelijk dank en van de Youtube opnames geniet ik ook.Jammer, dat je zover van mj wegwoont, anders zou je mij weer als leerlingen hebben.
    Vele lieve groeten uit Köln, van Anita Loewe

    1. Hallo Anita,
      Bedankt voor je lieve bericht en het delen van jou herinneringen.
      Leuk als je weer zou kunnen beginnen met spelen. Mag ik vragen wat de moeilijkheden zijn met stemmen? Heb je lichamelijke klachten of lukt het niet omdat de harp lang niet bespeeld is?
      Misschien kan ik je ergens mee helpen?
      Hartelijke groet
      Anouk

      1. Lieve Anouk.
        Dat jij een vriendin van Hans bent, blijkt wel uit je lieve en hulpvaardige antwoord. Ik heb moeilijkheden, omdat ik in de eerste plaats, de harp allang niet gespeeld heb. En het kan zijn, dat als ik weer begin, moeilijkheden kan krijgen, met vooral mijn rug en vingers. Vooral mijn wijsvingern en middelvinger van de rechterhand. Daar heb ik pijnen, plostselinge steken.
        Maar allereerst hartelijke dank voor de hulp, die je aan geboden hebt. En je mail geeft me werkelijk moed.
        Jammer Anouk, dat je zover wegwoont van mij. Het is werkelijk verbazingswekkend, dat je in Holland meer mogelijkheden hebt harp te leren. Ik woon in Köln een millioenstad, maar er is alleen in internet 1 lerares. Heb met haar contact gemaakt. Mijn vorige lerares was Uta Deilmann, die is helaas verhuist naar Krefeld. Zij is ook zo lief wie jij.
        Ik denk, dat harfe leren een zeer individuel iets is, in Duitsland, uitgezonderd Zuid-Duitsland. Jammer.
        Nu lieve Anouk, nog een hartelijke dank en misschien ontmoeten we elkaar eens.
        Lieve groetjes van Anita

        1. Bedankt Anita,
          Ik hoop dat je wel iemand kan vinden die je goed kan helpen, helemaal om problemen met je handen te voorkomen.
          Wel jammer dat je oude harpdocente verhuisd is.
          Zelf geef ik ook les in Duitsland (Kleve), en ik weet dat het daar lastiger is om een docent te vinden. Duitsland is gewoon ontzettend groot, dus er zijn hele gebieden met maar 1 docent. Succes met je zoektocht!
          Groetjes
          Anouk

          1. Lieve Anouk.
            Hartelijk dank voor je aanmoediging. Zal je van tijd op tijd wel informeren, naar mijn eventuele ontwikkeling i.v.m. de harp. Ja, Hans had ook moeilijkheden met zijn schouder en hand. Voor hem was de accordion o.a. ook een alternatieve. Ik voel in de muziek aan, maar zo’n talent als Hans ben ik niet. Weet je Anouk, ik had op een harfentref in Solingen, een zeer aardige vrouw uit Dieren ontmoet. Die is op haar oudere leeftijd begonnen met harp spelen. Ze vertelde dat haar enige dochter harp speelde, maar gestoven was aan kanker Wel nu, ze miste haar dochter en de harp bleef stom. Ze kwam op het idee, zelf harp te spelen. Door de klang van de harp, had ze weer het gevoel, dat haar dochter bij haar was. Mijn harp is ook een paar jaartjes stom geweest en ik moest vaak aan die lieve oudere vrouw denken. Hopelijk spreekt mijn harp spoedig duidelijke taal. Zal je op de hoogte houden, als er iets positiefs voordoet. (als je me niet te opdringelijk vind?)
            Vele lieve groetjes van
            Anita.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *